نوع مقاله : ترویجی

نویسنده

• سیدعلی میرلوحی

دانشجوی دکتری فقه و حقوق ، دانشگاه و مدرسه عالی شهید مطهری (ره)،تهران،ایران

چکیده

هدف این پژوهش، طراحی و تبیین یک الگوی فقهی-کاربردی برای «تأمین مالی جمعی مبتنی بر سهام» بر اساس عقد مشارکت است. تأمین مالی جمعی به عنوان یک ابزار نوین، فرصت‌های قابل توجهی برای کسب‌وکارهای نوپا فراهم کرده، اما انطباق مدل مبتنی بر سهام آن با موازین فقهی، چالش‌هایی نظیر غرر در ارزش‌گذاری، مدیریت و حقوق سرمایه‌گذاران خرد را به همراه دارد. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی، ابتدا به واکاوی ماهیت این ابزار مالی و مبانی فقهی عقد مشارکت می‌پردازد. سپس، با استفاده از ظرفیت‌های فقهی، الگویی عملیاتی برای پلتفرم‌های تأمین مالی جمعی سهامی ارائه می‌دهد که در آن فرآیندهای کلیدی از جمله ارزیابی طرح، عرضه سهام، انتقال مالکیت و نظارت، با اصول شرعی منطبق شده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که با تعریف دقیق روابط حقوقی میان کارآفرین، سرمایه‌گذاران و پلتفرم در قالب عقود ترکیبی (مشارکت، وکالت و جعاله)، می‌توان بر چالش‌های فقهی غلبه کرد. این الگو ضمن حفظ کارایی این روش، شفافیت و عدالت را برای تمام طرفین تضمین می‌کند و می‌تواند به عنوان مبنایی برای قانون‌گذاری و اجرای این مدل در اقتصاد ایران به کار گرفته شود.

کلیدواژه‌ها

• تأمین مالی جمعی
• کارآفرینی
• فقه اقتصادی
• عقد مشارکت
• قراردادهای هوشمند

موضوعات

• اقتصاد اسلامی

عنوان مقاله [English]

Designing a Fiqhi Model for Equity Crowdfunding Based on the Partnership Contract

نویسنده [English]

• seyedali mirlohi

PhD student in Jurisprudence and Law, Shahid Motahhari University and Graduate School, Tehran, Iran

چکیده [English]

The purpose of this research is to design and elaborate a practical Fiqhi model for Equity Crowdfunding based on the Musharakah (partnership) contract. As a novel tool, crowdfunding provides significant opportunities for startups; however, the compliance of its equity-based model with Islamic jurisprudential standards faces challenges such as Gharar (excessive uncertainty) in valuation, governance, and the rights of retail investors. Using a descriptive-analytical method, this paper first explores the nature of this financial instrument and the Fiqhi foundations of the Musharakah contract. Subsequently, by leveraging jurisprudential capacities, it presents an operational model for equity crowdfunding platforms wherein key processes—including project evaluation, share offering, ownership transfer, and oversight—are aligned with Sharia principles. The findings indicate that by precisely defining the legal relationships between the entrepreneur, investors, and the platform through a combination of contracts (Musharakah, Wakalah, and Ju'alah), Fiqhi challenges can be overcome. This model ensures transparency and justice for all parties while maintaining the method's efficiency and can serve as a basis for legislation and implementation of this model in Iran's economy.

کلیدواژه‌ها [English]

• Crowdfunding
• Entrepreneurship
• Islamic Economics
• Musharakah Contract
• Smart Contracts