نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده

• علی یزدانی تبار

مربی،گروه اقتصاد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، مشهد ، ایران.

چکیده

تخمین تجربی میزان عبور نرخ ارز به تورم و ارزیابی اثر سیاست‌های حمایتی، یکی از مسائل کلیدی در حوزه اقتصاد عمومی بوده و برای سیاست‌گذاران به‌عنوان یک پارامتر حیاتی به‌شمار می‌رود؛ مقوله‌ای که در نظام اقتصاد اسلامی ذیل اصول «تکافل و ضمان اجتماعی» و ضرورت تأمین حدّ کفاف معیشتی (به‌ویژه خوراک و کالاهای اساسی) برای عموم جامعه و اقشار آسیب‌پذیر، مورد تأکید موکد قرار گرفته است. در راستای سیاست تخصیص ارز ترجیحی که از مرداد ماه سال ۱۳۹۷ برای ۲۵ قلم کالای اساسی آغاز شد، دو گروه کالایی مشمول سیاست و معاف قابل شناسایی هستند. پژوهش حاضر با بهره‌گیری از روش تفاضل در تفاضل (DiD) و تحلیل داده‌های قیمت مصرف‌کننده برای ۱۷ کالا در بازه زمانی مرداد ۱۳۹۷ تا اسفند ۱۳۹۹، به مقایسه روند قیمتی این دو گروه پرداخته است. نتایج حاصل از تخمین مدل، شواهد آماری قوی مبنی بر عدم تأثیر معنادار این سیاست بر کنترل تورم کالاهای مشمول ارائه می‌دهد. با توجه به تداوم رویکردهای مشابه در نظام ارزی کشور، یافته‌های این تحقیق همچنان از نظر سیاستی حائز اهمیت است. بر این اساس، می‌توان گفت تکیه بر این سیاست به تنهایی، لزوماً منجر به تحقق بهینه اهداف رفاهی و عدالت اقتصادی مدنظر در چارچوب دولت اسلامی نشده و نیازمند بازنگری در سازوکارهای اجرایی جهت اصابت دقیق‌تر به گروه‌های هدف است.

کلیدواژه‌ها

• ارز ترجیحی
• کالاهای اساسی
• تورم
• سیاست حمایتی
• دولت اسلامی

موضوعات

• اقتصاد اسلامی

عنوان مقاله [English]

Evaluating the Effectiveness of the Islamic Government’s Support Policies in Curbing the Inflation of Essential Commodities: A Case Study of the Preferential Exchange Rate Policy

نویسنده [English]

• Ali Yazadani tabar

Department of Economics, Razavi University of Islamic Sciences, Mashhad, Iran.

چکیده [English]

Empirical estimation of exchange rate pass-through (ERPT) to inflation and the evaluation of support policies constitute critical issues in public economics and serve as vital parameters for policymakers. Within the Islamic economic system, this subject is heavily emphasized under the principles of social solidarity (takaful) and social guarantee (daman ijtima’i), alongside the imperative of securing a subsistence standard of living—particularly regarding food and essential commodities—for the general public and vulnerable groups. Following the implementation of the preferential foreign exchange allocation policy initiated in August 2018 for 25 essential goods, two distinct categories of eligible (treated) and exempt (control) commodities can be identified. Employing a Difference-in-Differences (DiD) approach and analyzing consumer price data for 17 commodities over the period from August 2018 to March 2021, this study compares the price trajectories of these two groups. The estimation results provide robust statistical evidence that this policy had no statistically significant effect on curbing the inflation of targeted goods. Given the persistence of similar policy approaches within the country’s foreign exchange regime, the empirical findings carry substantial policy relevance. Consequently, sole reliance on this policy does not necessarily achieve the welfare objectives and economic justice envisioned within the framework of an Islamic state, underscoring the necessity of revising implementation mechanisms to enhance targeting accuracy toward intended beneficiaries.

کلیدواژه‌ها [English]

• Preferential Exchange Rate
• . Essential Goods
• . Inflation
• Supportive Policy
• Islamic Government