منابع درآمدی در سیره پیشوایان معصوم (علیهم السلام)

داود آقاجانلو؛ سیدمحمدکاظم رجایی رامشه

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 7-34

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1448

چکیده
  منظور از سیره پیشوایان معصوم(ع)؛ سبک زندگی و رفتارهای ضابطه‌مند نسبتاً ثابت یا سیاست‌گذاری‌هایی است که از عملکرد آن‌ها در عرصه زندگی فردی، اجتماعی و حاکمیتی‌شان قابل استخراج می‌باشد. خوشبختانه با تلاش اندیشمندان عرصه تاریخ و سیره‌نگاران، سرمایه عظیم سبک زندگی و سیره اقتصادی پیشوایان معصوم(ع) در دسترس ما قرار دارد که ارائه مناسب ...  بیشتر

تحلیل کارکردی کنش‌های حمایتی مبتنی بر جامعه هدف در آموزه‌های قرآن

سید علی نقی ایازی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 35-62

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1450

چکیده
  در فرهنگ دینی، کنش‌های مبتنی بر خیرخواهی و دگردوستی از نقاط قوت آدمی شمرده شده، مفاد آیات متعدد نیز به خوبی مٶید این نوع نگرش است؛ چنان که هیچ امری را بعد از انجام واجبات، مانند نیکی و خدمت به بندگان خداوند، باعث تقرب انسان به درگاه الهی نمی‌داند. جامعۀ هدف کنش‌های حمایتی و کارکردهای مترتب بر آن نیز در این دسته از آیات بیان شده است.این ...  بیشتر

بررسی و تبیین الگوی پیشرفت اقتصادی کوثری در اندیشه آیةاللّٰه جوادی آملی با استفاده از روش نظریه‌پردازی داده‌بنیاد

سعید ایرانمنش؛ نورالله صالحی؛ فاطمه نظری رباطی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 63-88

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1422

چکیده
  امروزه دستیابی به رشد و پیشرفت اقتصادی از مهم‌ترین دغدغه‌های مکاتب اقتصادی و حکومت‌هاست. برای رسیدن به این اهداف، مکاتب اقتصادی و روشنفکران هر جامعه با توجه به نحله فکری خودشان و متناسب با نیازها و شرایط جامعه، اقدام به طراحی الگوهای توسعه و پیشرفت اقتصادی کرده‌اند. الگوی پیشرفت اقتصادی کوثری، مفهومی است که در راستای الگوی اسلامی ...  بیشتر

مقایسۀ عقود مالی در نظام تأمین مالی اسلامی و نظام رایج با لحاظ هزینه اعمال قرارداد

بهزاد بابازاده

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 89-116

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1449

چکیده
  نظام تأمین مالی اسلامی به عنوان جایگزین نظام مالی رایج با حذف ربا، عقود جایگزینی شامل قرض‌الحسنه، عقود مبادله‌ای و عقود مشارکتی را برای حل مسئله تأمین مالی در شرایط مختلف ارائه می‌نماید. ادبیات اقتصادی نیز دو دسته سازوکار کلی مبتنی بر مشارکت و مبتنی بر بدهی را به عنوان ساختارهای تأمین مالی معرفی می‌نماید. مطالعات مختلفی برای توجیه ...  بیشتر

الگوی فرهنگ‌سازی رفتار‌اقتصادی مطلوب در رویکرد قرآنی

سید رضا حسینی؛ مجید کافی؛ عبد الحمید ثابت؛ عبدالخالق کریمی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 117-142

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1424

چکیده
  دستیابی به اهداف اقتصادی جامعه، مستلزم نهادینه شدن رفتارهای اقتصادی مطلوب است. اما اینکه عوامل اجرایی این نهادینه‌سازی چیست و چه راهبردها و روش‌هایی برای آن‌ها وجود دارد، مسئله‌ای است که پاسخ به آن نیازمند پژوهش است.هدف این جستار، یافتن پاسخ این مسئله است. مقاله، نخست بر اساس نظریه ساختاریابی، بر دو دسته عوامل اصلی: عاملیت و ساختار/نهادها ...  بیشتر

ابعاد «اخلاقی» و «کارکردی» علم اقتصاد متعارف؛ دریچه‌هایی برای طرح ایدۀ «علم اقتصاد اسلامی»

محمدجواد رضائی؛ مهدی موحدی بکنظر

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 143-168

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1425

چکیده
  در این مقاله، دو پیش‌فرض مهم که امکان وجود «علم اقتصاد اسلامی» را نفی می‌کند، مورد بحث قرار گرفته و دلالت‌های ایجابی آن تصریح شده است؛ پیش‌فرض‌هایی در باب ابعاد «اخلاقی» و «کارکردی» علم اقتصاد. پیش‌فرض نخست بر آن است که پژوهش‌ها و تحلیل‌های اقتصادی صرفاً بیانگر روابطی میان متغیرها و پدیده‌های اقتصادی بوده و ...  بیشتر

حق انتخاب مصرف کننده و تضمین آن در فقه

زهرا سادات سرکشیکیان؛ عصمت السادات طباطبایی لطفی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 169-186

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1423

چکیده
  حق انتخاب، یکی از حقوق بنیادین مصرف‌کننده است که در مباحث فقهی به صورت پراکنده مورد تأیید قرارگرفته، لیکن از لحاظ حقوقی در کشور ایران به تکامل نرسیده است. این حق، شکل‌دهندۀ تقاضای کل در بازار کالا و خدمات بوده و حمایتاز آن موجب رقابت مفیددر میان عرضه‌کنندگان کالا و خدمات جهت ارائه محصولات بهتر و در نهایت امنیت و شکوفایی اقتصاد ملی ...  بیشتر

شاکله ادراک اندیشه اقتصادی اسلام

احمدرضا شاه‌سنایی؛ علیرضا زکی زاده رنانی؛ علی خلیلی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 187-214

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1447

چکیده
  چگونه می‌توانیم فهم بهتری از محتوای اندیشه اقتصادی اسلام یا مسلمانان در گذشته یا حال داشته باشیم و به توضیح بهتری از این اندیشه‌های اقتصادی دست یابیم؟این مقاله با بهره‌گیری از آموزه‌های بین‌الاذهانی متفکران مسلمان از روش قیاسی و سپس با رجوع به اجزای پراکنده و متنوع این اندیشه‌ها در جریان‌ها، متفکران و آثار مرتبط این حوزه از ...  بیشتر

بررسی تأثیر توسعه مالی اسلامی بر رشد اقتصادی استان‌های ایران (با رویکرد داده‌های تابلویی)

مهدی صادقی شاهدانی؛ محمد غفاری فرد؛ مهدی صفدری

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 215-246

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1418

چکیده
  در نظام بانکداری بدون ربا، توزیع منابع بانک‌ها از طریق تسهیلات بانکی صورت می‌گیرد و بازارهای مالی کارآمد از جمله‌ای سازوکارهای مهم در فرایند رشد اقتصادی به شمار می‌روند. از نظر دانشمندان اقتصاد، بدون داشتن یک بخش مالی مؤثر و کارا نمی‌توان به توسعه مالی و در پی آن به رشد اقتصادی دست یافت. بنابراین مناسب‌ترین روش بررسی ارتباط توسعه ...  بیشتر

امکان‌سنجی فقهی بازار بدهی

سید صادق طباطبائی نژاد؛ مرضیه سادات موسوی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 247-272

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1419

چکیده
  بازارهای مالی با نقشی تأثیرگذار بر اساس ماهیت حق مالیِ مبادله‌شده در آن، به بازار بدهی[1] و بازار سهام تقسیم می‌شوند. این دو بازار در کنار بازار مشتقات، ارکان اصلی بازار سرمایه متعارف را تشکیل می‌دهند که وظیفه تأمین مالی میان‌مدت و بلندمدت بخش خصوصی و عمومی را در کنار سودآوری برای سرمایه‌گذاران عهده‌دار می‌باشند. در مهندسی مالی[2] ...  بیشتر

جستار حقوقی - اقتصادی در مسئولیت مدنی دولت در مسئله نرخ ارز ترجیحی

مهدی مددی

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 273-298

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1420

چکیده
  گزینش نرخ ارز ترجیحی و توزیع ارز با قیمت‌های دستوری، یکی از راهکارهای ثابت دولت‌های منتخب پس از انقلاب در مواجهه با بحران‌های ارزی بوده است. کنترل دستوری نرخ ارز، از دو منظر اقتصادی و حقوقی قابل تأمل است؛ از منظر «اقتصادی»، چنین تصمیمی به وضوح در مغایرت با اصول اقتصادی و نظام اقتصادی مطلوب برای ساختار اقتصادی ایران می‌باشد؛ ...  بیشتر

غایت‌شناسی آیات اقتصادی قرآن کریم

سیدمرتضی هنرمند

دوره 1، شماره 1 ، دی 1403، صفحه 299-320

https://doi.org/10.30513/ied.2021.1421

چکیده
  آیات اقتصادی قرآن کریم که موضوع آن‌ها به طور عام ثروت است، همچون آیات دیگر، دارای غایت، غرض و هدفی هستند که مراد جدّی خدای متعال را دنبال می‌کند. دستیابی به سعادت دنیوی و اخروی، غایت زندگی مؤمنانه است. یکی از عرصه‌های مربوط به این زندگی مؤمنانه، شئون اقتصادی است که باید در جهت دستیابی به سعادت شکل گیرد. یکی از منابع موجود برای تحقق ...  بیشتر